MakerDAO, od 2024 roku działający pod marką Sky, to jeden z najstarszych protokołów DeFi na Ethereum. Emituje zdecentralizowane stablecoiny powiązane z dolarem – DAI i jego następcę USDS – zabezpieczone kryptowalutami, innymi stablecoinami i aktywami ze świata tradycyjnego (RWA). Zasady protokołu ustala społeczność posiadaczy tokena governance: kiedyś MKR, dziś SKY.
Od MakerDAO do Sky
W sierpniu 2024 roku MakerDAO ogłosiło rebranding na Sky w ramach wieloetapowego planu przebudowy nazywanego Endgame. Wprowadzono dwa nowe tokeny:
| Stary token | Nowy token | Wymiana |
|---|---|---|
| DAI (stablecoin) | USDS | 1 DAI = 1 USDS, w obie strony |
| MKR (governance) | SKY | 1 MKR = 24 000 SKY |
DAI nie zniknął – oba stablecoiny funkcjonują równolegle i można je wymieniać między sobą. SKY został jedynym tokenem governance, a od września 2025 roku wymiana MKR na SKY obciążona jest rosnącą karą za zwłokę. Wokół Sky powstają też półautonomiczne jednostki zwane Stars, z których najbardziej rozwinięta jest Spark z własnym tokenem SPK.
Jak działają vaulty
Vault (wcześniej CDP) to smart kontrakt, w którym deponujesz zabezpieczenie, np. ETH, i emitujesz stablecoin jako dług. Wartość zabezpieczenia musi przewyższać dług o określony minimalny współczynnik. Od długu naliczana jest opłata stabilizacyjna (stability fee). Gdy wartość zabezpieczenia spadnie poniżej progu, vault jest likwidowany: zabezpieczenie trafia na aukcję, a właściciel płaci dodatkową karę.
Przykład
Załóżmy, że wpłacasz do vaulta 10 ETH przy cenie 3000 USD – zabezpieczenie jest warte 30 000 USD. Minimalny współczynnik zabezpieczenia wynosi umownie 150%. Emitujesz 15 000 DAI, więc Twój współczynnik to 200%.
- Cena likwidacji ETH = 15 000 × 1,5 / 10 = 2250 USD, czyli spadek o 25%.
- Przy umownej opłacie stabilizacyjnej 5% rocznie po roku dług rośnie do 15 750 DAI, a cena likwidacji do 2362,50 USD.
Emisja 20 000 DAI na tym samym zabezpieczeniu dałaby współczynnik 150% – likwidacja przy pierwszym spadku ceny.
Jak protokół utrzymuje parytet
- Nadzabezpieczenie – każdy stablecoin z vaulta ma pokrycie większe niż jego nominał.
- Opłata stabilizacyjna – podnoszona, gdy stablecoin jest poniżej 1 USD (zachęca do spłaty długu), obniżana, gdy powyżej.
- Stopa oszczędnościowa – DSR dla DAI i Sky Savings Rate dla USDS, dostępna przez tokeny sDAI i sUSDS; wyższa stopa zwiększa popyt na stablecoin.
- Moduł stabilizacji ceny (PSM) – wymiana innych stablecoinów, głównie USDC, na DAI lub USDS po stałym kursie, co pozwala arbitrażystom wyrównywać cenę.
RWA w rezerwach
Od kilku lat protokół lokuje część rezerw w aktywach ze świata tradycyjnego, głównie w tokenizowanych bonach skarbowych USA i instrumentach kredytowych. Daje to stabilny dochód, który finansuje stopę oszczędnościową, ale oznacza zależność od podmiotów pozasieciowych – kustoszy, emitentów i sądów.
Ryzyka
- Ryzyko centralnych stablecoinów i RWA – duża część pokrycia nie jest w pełni zdecentralizowana.
- Smart kontrakty i oracle.
- Governance – decyzje o parametrach, a nawet o mechanizmach typu zamrożenie środków, podejmuje społeczność tokena.
- Likwidacje – w gwałtownym krachu aukcje mogą nie nadążyć za ceną.
Najczęstsze błędy
- Emitowanie stablecoina blisko minimalnego współczynnika zabezpieczenia.
- Zapominanie, że opłata stabilizacyjna powiększa dług.
- Utożsamianie DAI i USDS z czysto kryptowalutowym zabezpieczeniem.
- Trzymanie MKR bez sprawdzenia warunków wymiany na SKY.
Perspektywa tradera
Vault to pozycja z dźwignią na zabezpieczeniu: emitujesz stablecoin i kupujesz za niego więcej ETH. Ustal próg, przy którym dopłacasz zabezpieczenie, i licz cenę likwidacji tak, jak odległość stop lossa. Zmiany stopy oszczędnościowej to z kolei sygnał, jak protokół próbuje sterować popytem na swoje stablecoiny.
Najczęstsze pytania
Czy MakerDAO i Sky to to samo?
Tak. Sky to nowa nazwa MakerDAO wprowadzona w 2024 roku. Protokół, kontrakty DAI i historia są ciągłe, doszły nowe tokeny USDS i SKY.
Ile SKY dostanę za 1 MKR?
Kurs wymiany wynosi 1 MKR = 24 000 SKY. Od września 2025 roku zwłoka w wymianie jest jednak obciążona rosnącą karą, więc sprawdź aktualne warunki w oficjalnej aplikacji.
Czy DAI nadal istnieje?
Tak. DAI i USDS działają równolegle i można je wymieniać 1:1 w obie strony.
Co to jest opłata stabilizacyjna?
To oprocentowanie długu w vaulcie. Naliczane jest stale i zwiększa kwotę, którą trzeba spłacić, żeby odzyskać zabezpieczenie.
Tekst ma charakter edukacyjny i nie stanowi rekomendacji inwestycyjnej.
