GPW WATS (ang. Warsaw Automated Trading System) to nowy system transakcyjny Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Od poniedziałku 5 października 2026 r. przyjmuje, kojarzy i realizuje zlecenia na rynkach GPW. Zastępuje system UTP, który działał od 15 kwietnia 2013 r. na licencji NYSE Euronext. WATS to czwarta platforma transakcyjna w historii giełdy i pierwsza w pełni autorska, zbudowana przez GPW.
Dla inwestora indywidualnego to nie tylko szybsze serwery. Zmieniają się zasady części zleceń, przebieg aukcji i to, co widzisz w arkuszu.
Parametry techniczne
| Parametr | UTP | WATS |
|---|---|---|
| Przepustowość | ok. 20 000 zleceń na sekundę | ok. 100 000 zleceń na sekundę |
| Opóźnienie przetwarzania | ok. 650 mikrosekund | ok. 50 mikrosekund (dla 90% zleceń) |
| Pojemność dzienna | – | do 300 mln operacji, z możliwością rozbudowy |
| Dostęp | przez członka giełdy | także Sponsored Access |
Start był kilkukrotnie przesuwany. Migracja z UTP odbywa się w weekend 3–4 października 2026 r.
Co zmienia się dla inwestora indywidualnego
| Obszar | Przed (UTP) | Od 5.10.2026 (WATS) |
|---|---|---|
| Ważność PKC i PCR | szerszy wybór, m.in. na dzień lub do daty | tylko WiA, WLA, WNF i WNZ |
| PCR w notowaniach ciągłych | niezrealizowana część mogła zostać w arkuszu z limitem | realizacja po najlepszej cenie, reszta traci ważność |
| PKC i PCR a widełki | – | odrzucane, jeśli realizacja mogłaby przekroczyć widełki |
| Modyfikacja zleceń | szersze możliwości | bez zmiany typu i rodzaju ważności, dozwolona tylko zmiana daty WDD |
| PEG i MWW | dostępne | usunięte |
| Stop loss | po aktywacji zlecenie PKC | po aktywacji PKC z ważnością WiA; może się aktywować kursem zamknięcia |
| Otwarcie i zamknięcie | stały moment | losowe: otwarcie do 30 s później, zakończenie notowań do 30 s wcześniej |
| Dogrywka | 5 minut po zamknięciu | dokładnie 300 sekund od końca aukcji zamknięcia; dowolny limit wyrównywany do kursu dogrywki |
| Arkusz w fazach aukcji | widoczne zlecenia | tylko TKO i TWO |
| Limity cen | widełki | dodatkowe kontrole przedtransakcyjne, np. dla WIG20 limit maks. ±40% od kursu odniesienia |
Skróty: PKC – po każdej cenie, PCR – po cenie rynkowej, WiA – wykonaj i anuluj, WLA – wykonaj lub anuluj, WNF/WNZ – ważne na fixing/zamknięcie, WDD – ważne do daty, MWW – minimalna wielkość wykonania, TKO i TWO – teoretyczny kurs i wolumen otwarcia.
W systemie notowań jednolitych dogrywka trwa dłużej – do 17:05. Losowe przesunięcie aukcji ma utrudnić manipulację kursem otwarcia i zamknięcia w ostatnich sekundach.
Anulowanie zleceń przed startem
Niezrealizowane zlecenia na GPW złożone do 2 października 2026 r. zostają anulowane przez biura maklerskie, a zablokowane środki i papiery wracają do dyspozycji. Dotyczy to także zleceń stop loss i WDD – od 5 października składasz je od nowa.
Plan awaryjny
W dniach 5–8 października 2026 r. giełda prowadzi wzmożony monitoring. Przy poważnej awarii obrót może zostać zawieszony. W skrajnym razie, tylko w pierwszych dniach, możliwy jest powrót do UTP. Po 8 października taki powrót nie jest już przewidziany.
Sponsored Access – dla kogo
Sponsored Access to bezpośredni dostęp klienta do systemu giełdowego przez członka giełdy, dla profesjonalnych uczestników, np. firm tradingu algorytmicznego. Członek giełdy musi stosować obowiązkowe narzędzie Risk Management Access. Zwykłego rachunku maklerskiego to nie dotyczy.
Przykład: stop loss na płytkiej spółce
Załóżmy, że masz 2 000 akcji Spółki X kupionych po 22,00 zł i ustawiasz stop loss z aktywacją 20,00 zł. Planowana strata: 2 000 × 2,00 zł = 4 000 zł. Kurs spada do 20,00 zł, zlecenie się aktywuje i trafia do arkusza jako PKC WiA. Po stronie kupna czekają:
| Cena | Wolumen | Sprzedajesz | Wartość |
|---|---|---|---|
| 20,00 zł | 600 | 600 | 12 000 zł |
| 19,90 zł | 500 | 500 | 9 950 zł |
| 19,70 zł | 400 | 400 | 7 880 zł |
| Razem | – | 1 500 | 29 830 zł |
Załóżmy, że w granicach widełek nie ma więcej ofert. Sprzedajesz 1 500 akcji po średnio ok. 19,89 zł, a pozostałe 500 zostaje anulowane zgodnie z zasadą WiA. Strata na sprzedanej części: 33 000 – 29 830 = 3 170 zł. Pozostałe 500 akcji zostaje bez ochrony. Jeśli kurs spadnie do 19,00 zł, stracisz na nich kolejne 1 500 zł, łącznie 4 670 zł, czyli o 670 zł więcej niż w planie.
Perspektywa tradera
Pierwsze dni po starcie traktuj ostrożnie. Każda migracja systemu giełdowego niesie większe ryzyko zakłóceń, opóźnień w notowaniach czy problemów po stronie biur maklerskich. Rozsądnie jest zmniejszyć wielkość pozycji. Zaraz po 5 października sprawdź, czy ponownie złożyłeś wszystkie zlecenia stop i jak obsługuje je Twój broker.
Unikaj PKC na spółkach z płytkim arkuszem. Na małych spółkach lepiej działa stop limit z rozsądnym limitem ceny i świadomą akceptacją ryzyka braku realizacji. Planując pozycję, uwzględnij realny poślizg – pomoże kalkulator wielkości pozycji. Brak pełnego arkusza w fazach aukcji to mniej informacji przed otwarciem.
Najczęstsze pytania
Od kiedy działa GPW WATS?
System działa od poniedziałku 5 października 2026 r. Migracja z UTP odbywa się w weekend 3–4 października, a zlecenia złożone do 2 października są anulowane.
Co oznacza skrót WATS?
Warsaw Automated Trading System. To pierwszy system transakcyjny GPW zbudowany w całości przez giełdę, a nie kupiony na licencji.
Czy muszę na nowo złożyć zlecenia stop loss?
Tak. Niezrealizowane zlecenia z UTP zostały anulowane przez biura maklerskie. Po starcie WATS złóż je ponownie i sprawdź parametry, bo działają według nowych zasad.
Dlaczego mój PKC zrealizował się tylko częściowo?
Zlecenia PKC w WATS mają ważność WiA, WLA, WNF lub WNZ. Przy WiA część, której nie da się od razu zrealizować, jest anulowana i nie czeka w arkuszu.
Czy WATS jest szybszy od UTP?
Tak. Według GPW przepustowość rośnie do ok. 100 000 zleceń na sekundę, a opóźnienie spada do ok. 50 mikrosekund dla 90% zleceń.
Tekst ma charakter edukacyjny i nie stanowi rekomendacji inwestycyjnej.
