XIRR

XIRR to funkcja obliczająca roczną wewnętrzną stopę zwrotu dla przepływów pieniężnych przypisanych do konkretnych dat. Przepływy nie muszą występować w równych odstępach. Wykorzystuję ją do obliczania MWR, gdy chcę sprawdzić wynik portfela, do którego pieniądze trafiały w różnych terminach.

XIRR, IRR i MWR — jak to się łączy

MWR opisuje wynik uwzględniający kwoty i terminy wpłat oraz wypłat. IRR jest metodą wyznaczania wewnętrznej stopy zwrotu, a w arkuszu funkcja IRR zakłada równe odstępy między przepływami. XIRR wykorzystuje rzeczywiste daty i podaje wynik roczny. Nie jest metodą liczenia TWR.

W Excelu XIRR szuka stopy r, dla której suma zdyskontowanych przepływów wynosi zero:

Σ [CF_i / (1 + r)^((d_i − d_0) / 365)] = 0

CF_i oznacza kwotę przepływu, d_i jego datę, a d_0 datę początkową. Różnica dat jest liczbą dni. Nie musisz rozwiązywać równania ręcznie — zrobi to arkusz.

Przykład z konkretnymi datami

Załóżmy, że wpłacasz 10 000 zł, po 200 dniach dokładasz 5 000 zł, a po roku sprawdzasz wartość portfela. Pomijamy opłaty i podatki. W arkuszu wpisz poniższe nagłówki do A1 i B1, a dane do wierszy 2–4:

Data	Przepływ w zł
2025-01-01	−10 000,00
2025-07-20	−5 000,00
2026-01-01	16 220,14

Daty powinny być datami arkusza, a kwoty liczbami, nie tekstem. Ujemne wartości oznaczają pieniądze przekazane na inwestycję. Dodatnia wartość końcowa oznacza wycenę pozostałego portfela, nawet jeśli jeszcze niczego nie sprzedałeś.

W polskiej konfiguracji Excela wpisz:

=XIRR(B2:B4;A2:A4)

Ustaw format wyniku na procentowy. Otrzymasz około 10,00% rocznie. Portfel zyskał 1 220,14 zł ponad 15 000 zł wpłat. Podzielenie zysku przez wszystkie wpłaty daje około 8,13%, ale ten rachunek pomija fakt, że druga wpłata pracowała tylko przez 165 dni.

Przykład można sprawdzić w drugą stronę: 10 000 × 1,10 + 5 000 × 1,10^(165/365) ≈ 16 220,14 zł.

Jak przygotowuję dane portfela

• Na początku badanego okresu wpisuję wartość portfela ze znakiem minus. Jeśli liczę od jego założenia, zaczynam od pierwszej wpłaty.
• Dopłaty zapisuję jako wartości ujemne, a wypłaty do mnie jako dodatnie.
• Na końcu dodaję dodatnią wycenę pozostałych aktywów i gotówki.
• Wszystkie kwoty sprowadzam do jednej waluty, według spójnej zasady wyceny na właściwe daty.

Gdy liczę cały rachunek, nie dopisuję każdego zakupu i każdej sprzedaży jako wpłaty lub wypłaty. To obrót wewnątrz portfela. Nie liczę też dwukrotnie dywidendy, która została na rachunku: jest już częścią końcowej wartości lub późniejszego wyniku reinwestycji.

Jeśli na końcu wypłacisz wszystko, wpisz rzeczywistą wypłatę. Nie dodawaj drugi raz tej samej kwoty jako wartości portfela. Jeżeli oceniasz tylko wybrany rok, nie mieszaj początkowej wyceny z historycznymi wpłatami sprzed tego roku.

Ograniczenia i błędy XIRR

Do obliczenia potrzebna jest przynajmniej jedna kwota dodatnia i jedna ujemna. Zakres dat musi odpowiadać zakresowi kwot; pierwsza data powinna być najwcześniejsza. Składnię i konwencję roku liczącego 365 dni opisuje dokumentacja Microsoftu.

Przy nietypowych przepływach może istnieć więcej niż jedno rozwiązanie. Opcjonalny trzeci argument jest początkowym przybliżeniem dla obliczeń i może wpłynąć na znaleziony wynik. Microsoft wyjaśnia to w porównaniu funkcji IRR i XIRR. Błąd obliczenia nie oznacza automatycznie zerowego zwrotu.

Najbardziej uważam na krótkie okresy. Zysk 1% w 30 dni odpowiada około 12,87% w skali roku, ale nie oznacza, że taki wynik uda się utrzymać. XIRR annualizuje przeszłe przepływy; nie prognozuje przyszłości.

Najczęstsze pytania

Czy XIRR wymaga sprzedaży inwestycji?

Nie. Możesz użyć aktualnej wyceny jako dodatniej wartości końcowej. Wynik będzie jednak zależał od jakości tej wyceny, szczególnie przy aktywach o małej płynności.

Czy XIRR nadaje się do regularnego inwestowania?

Tak. Również przy comiesięcznych zakupach rzeczywiste terminy mogą się różnić. Zapisuj daty przepływów konsekwentnie i nie zastępuj ich orientacyjnym „początkiem miesiąca”.

Czy wynik XIRR jest zyskiem za cały okres?

To stopa roczna. Obok niej podaję daty pomiaru oraz zysk lub stratę w złotych. Dzięki temu ładny procent z krótkiego okresu nie przesłania rzeczywistej kwoty wyniku.