Tracking difference (ang. tracking difference, różnica odwzorowania) to różnica między stopą zwrotu funduszu indeksowego a stopą zwrotu jego indeksu w danym okresie, najczęściej w roku kalendarzowym. Jeśli indeks zyskał 10,00%, a ETF 9,80%, tracking difference wynosi –0,20 punktu procentowego. To najprostsza miara tego, ile faktycznie „kosztuje” Cię trzymanie funduszu zamiast samego indeksu.
Tracking difference często myli się z tracking error (błędem odwzorowania). To dwie różne miary i obie są przydatne przy wyborze ETF-u.
Tracking difference a tracking error
| Cecha | Tracking difference | Tracking error |
|---|---|---|
| Co mierzy | o ile fundusz wypadł lepiej lub gorzej od indeksu | jak bardzo zmienna jest ta różnica w czasie |
| Jak się liczy | stopa zwrotu ETF minus stopa zwrotu indeksu | odchylenie standardowe różnic stóp zwrotu, zwykle w skali roku |
| Znak | dodatni lub ujemny | zawsze dodatni |
| Odpowiada na pytanie | ile tracę lub zyskuję względem indeksu | jak regularnie fundusz trzyma się indeksu |
Fundusz może mieć stałą różnicę –0,30 punktu procentowego co roku – wtedy tracking difference jest ujemna, ale tracking error bliski zera, bo różnica jest przewidywalna. Inny fundusz raz wyprzedza indeks o 0,5 punktu, a raz traci do niego 0,8 punktu – średnio może wypaść podobnie, ale tracking error jest wysoki.
Dlaczego tracking difference ważniejsza niż TER
TER (całkowity wskaźnik kosztów) pokazuje opłaty funduszu, ale nie wszystkie czynniki wpływające na wynik. Na tracking difference składają się też:
- koszty transakcyjne przy zmianach składu indeksu,
- podatek u źródła od dywidend płacony przez fundusz – indeks może zakładać niższą stawkę,
- gotówka w funduszu, która nie pracuje,
- metoda replikacji – przy doborze próby skład funduszu nie jest identyczny z indeksem,
- pożyczanie papierów – przychody z pożyczek mogą częściowo lub w całości pokryć opłaty.
Dlatego zdarza się, że ETF z TER 0,20% ma tracking difference lepszą niż konkurent z TER 0,10%, a bywa, że fundusz przez kilka lat wypada nawet lepiej niż indeks.
Przykład
Załóżmy dwa ETF-y na ten sam indeks. Przez pięć lat indeks zyskiwał średnio 8,00% rocznie. Fundusz A miał średnią tracking difference –0,15 punktu procentowego, fundusz B –0,45 punktu. Przy inwestycji 100 000 zł wynik po pięciu latach wyniesie w przybliżeniu:
| Średni wynik roczny | Wartość po 5 latach | |
|---|---|---|
| Indeks | 8,00% | 146 933 zł |
| Fundusz A | 7,85% | 145 915 zł |
| Fundusz B | 7,55% | 143 897 zł |
Różnica między funduszami to ponad 2 000 zł na każde 100 000 zł – mimo że oba „śledzą ten sam indeks”. W dłuższym horyzoncie ta różnica narasta jak procent składany.
Gdzie sprawdzić te wskaźniki
Emitenci ETF-ów publikują wyniki funduszu na tle indeksu w materiałach informacyjnych, a część podaje też tracking error. Tracking difference możesz policzyć samodzielnie: porównaj roczne stopy zwrotu funduszu i indeksu z tych samych okresów, najlepiej za kilka lat. Pojedynczy rok bywa przypadkowy, średnia z kilku lat mówi więcej.
Najczęstsze błędy
- Wybór ETF-u wyłącznie po TER, bez sprawdzenia rzeczywistej różnicy odwzorowania.
- Mylenie tracking error z tracking difference.
- Porównywanie funduszu z indeksem w innej walucie albo w wersji cenowej zamiast dochodowej.
- Ocena na podstawie jednego roku.
- Porównywanie funduszy na różne indeksy – wtedy różnica wyników wynika z indeksu, a nie z jakości odwzorowania.
Perspektywa tradera
Trader korzystający z ETF-ów krótkoterminowo zwraca uwagę na coś jeszcze: odchylenie ceny rynkowej od wartości aktywów netto oraz spread. W ciągu dnia cena ETF-u może na chwilę odbiegać od wartości portfela, szczególnie przy niskiej płynności lub gdy rynek bazowy jest zamknięty. Dla kogoś, kto trzyma pozycję kilka dni, spread i to odchylenie mają większe znaczenie niż roczna tracking difference. Dla inwestora długoterminowego jest odwrotnie – tracking difference kumuluje się przez lata.
Najczęstsze pytania
Czy tracking difference może być dodatnia?
Tak. Zdarza się, gdy fundusz ma przychody z pożyczania papierów albo płaci niższy podatek u źródła, niż zakłada indeks. Nie jest to jednak gwarantowane w kolejnych latach.
Jaki tracking error jest dobry?
Dla dużych ETF-ów na płynne indeksy akcji rozwiniętych zwykle niski, rzędu dziesiątych części punktu procentowego. Na rynkach mniej płynnych bywa wyższy.
Czy TER to to samo co tracking difference?
Nie. TER to wskaźnik kosztów funduszu. Tracking difference to rzeczywista różnica wyniku funduszu i indeksu, na którą wpływają też inne czynniki.
Za jaki okres liczyć tracking difference?
Najlepiej dla każdego roku kalendarzowego osobno i porównać kilka lat. Średnia z dłuższego okresu jest bardziej wiarygodna niż pojedynczy rok.
Tekst ma charakter edukacyjny i nie stanowi rekomendacji inwestycyjnej.
