FTSE 100 to jeden z najważniejszych indeksów giełdowych w Europie i najbardziej rozpoznawalny indeks brytyjskiego rynku akcji. Obejmuje 100 największych spółek spełniających określone kryteria kwalifikacyjne i notowanych na London Stock Exchange. Indeks jest zarządzany przez FTSE Russell, należący do London Stock Exchange Group (LSEG).
Symbol giełdowy FTSE 100 to UKX. Indeks został uruchomiony w 1984 roku, a jego początkowa wartość wynosiła 1000 punktów. Od tego czasu stał się jednym z podstawowych wskaźników kondycji brytyjskiego rynku akcji.
Nazwa FTSE pochodzi od Financial Times Stock Exchange. Początkowo indeks był związany ze wspólnym przedsięwzięciem Financial Times i London Stock Exchange, a obecnie za jego utrzymanie odpowiada FTSE Russell.
Co oznacza FTSE 100?
Nazwa indeksu jest bardzo prosta:
- FTSE – nazwa rodziny indeksów, wywodząca się od Financial Times Stock Exchange,
- 100 – liczba spółek wchodzących w skład indeksu.
FTSE 100 obejmuje największe przedsiębiorstwa kwalifikujące się do indeksu pod względem kapitalizacji rynkowej. Nie oznacza to jednak, że jest to dokładnie 100 największych firm prowadzących działalność w Wielkiej Brytanii. Istotne są zasady dotyczące notowania, kwalifikacji spółki, płynności, free floatu oraz innych kryteriów metodologii indeksu.
Jak wybierane są spółki do FTSE 100?
Podstawą klasyfikacji jest kapitalizacja rynkowa. Spółki spełniające kryteria kwalifikacyjne są uszeregowane według pełnej kapitalizacji rynkowej, a do indeksu wybierane są największe przedsiębiorstwa. Następnie przy obliczaniu udziału poszczególnych spółek w indeksie stosuje się między innymi korektę uwzględniającą free float, czyli akcje rzeczywiście dostępne dla inwestorów na rynku.
Oznacza to, że sama wielkość przedsiębiorstwa nie jest jedynym elementem decydującym o jego obecności w indeksie. Spółka musi również spełniać odpowiednie wymagania dotyczące możliwości inwestowania w jej akcje.
Jak często zmienia się skład FTSE 100?
Skład indeksu jest przeglądany kwartalnie. Standardowe przeglądy odbywają się w marcu, czerwcu, wrześniu i grudniu. Jeżeli w wyniku takiego przeglądu dana spółka przestaje spełniać wymagania dotyczące miejsca w indeksie, może zostać z niego usunięta, a jej miejsce może zająć przedsiębiorstwo znajdujące się wyżej w rankingu.
Dzięki temu FTSE 100 nie jest statyczną listą 100 przedsiębiorstw. Skład indeksu zmienia się wraz ze zmianami kapitalizacji poszczególnych spółek oraz zmianami strukturalnymi na brytyjskim rynku.
Jak obliczany jest FTSE 100?
FTSE 100 jest indeksem ważonym kapitalizacją rynkową z uwzględnieniem free floatu. Oznacza to, że największe spółki mają większy wpływ na zachowanie całego indeksu niż przedsiębiorstwa znajdujące się na jego końcu.
W uproszczeniu można to przedstawić następująco:
wpływ spółki na indeks ≈ kapitalizacja rynkowa × udział akcji dostępnych w wolnym obrocie
Jeżeli akcje największej spółki mocno rosną, jej wpływ na FTSE 100 będzie zdecydowanie większy niż wpływ niewielkiej spółki znajdującej się na końcu rankingu.
FTSE 100 nie jest „całą Wielką Brytanią”
To jedna z najważniejszych rzeczy, które trzeba zrozumieć.
FTSE 100 jest często określany jako główny indeks brytyjskiego rynku akcji, ale nie jest pełnym odzwierciedleniem brytyjskiej gospodarki.
Dlaczego?
Przede wszystkim dlatego, że wiele największych przedsiębiorstw należących do indeksu prowadzi działalność na całym świecie. Ich przychody mogą pochodzić z wielu różnych krajów i kontynentów.
W efekcie zachowanie FTSE 100 może być zależne nie tylko od sytuacji gospodarczej w Wielkiej Brytanii, ale również od cen surowców, kursów walut, globalnego popytu, sytuacji gospodarczej w USA, Chinach i innych regionach świata.
FTSE 100 jest więc bardziej indeksem dużych przedsiębiorstw notowanych w Londynie niż prostym wskaźnikiem kondycji brytyjskiej gospodarki.
Jakie spółki znajdują się w FTSE 100?
W indeksie znajdują się przedsiębiorstwa reprezentujące wiele różnych sektorów gospodarki. Można w nim znaleźć między innymi banki, firmy wydobywcze, koncerny energetyczne, przedsiębiorstwa farmaceutyczne, spółki konsumenckie oraz firmy przemysłowe.
Wśród najbardziej rozpoznawalnych nazw związanych z FTSE 100 znajdują się między innymi AstraZeneca, HSBC, Shell, BP, Unilever czy BAE Systems. Skład indeksu zmienia się jednak w czasie, dlatego aktualną listę jego komponentów należy zawsze sprawdzać w bieżących danych FTSE Russell.
FTSE 100 a sektor surowcowy
Charakterystyczną cechą FTSE 100 jest istotna ekspozycja na przedsiębiorstwa związane z surowcami, energią i górnictwem.
Ma to znaczenie dla zachowania indeksu. Wzrost cen ropy, gazu czy metali może korzystnie wpływać na wyniki części dużych spółek wchodzących w skład FTSE 100. Z kolei silny spadek cen surowców może działać w przeciwnym kierunku.
To jeden z powodów, dla których FTSE 100 może zachowywać się inaczej niż indeksy mocniej skoncentrowane na sektorze technologicznym.
FTSE 100 a sektor technologiczny
FTSE 100 różni się również strukturą od takich indeksów jak amerykański Nasdaq-100 czy S&P 500.
W FTSE 100 udział największych spółek technologicznych jest relatywnie mniejszy niż w niektórych głównych indeksach amerykańskich. Brytyjski indeks ma natomiast większą ekspozycję między innymi na banki, sektor energetyczny, górnictwo, farmację i dobra konsumpcyjne.
Dlatego jeżeli inwestor obserwuje jednocześnie FTSE 100 i indeksy amerykańskie, nie powinien oczekiwać, że będą one zawsze reagowały w ten sam sposób na te same wydarzenia.
FTSE 100 a dywidendy
FTSE 100 jest również interesujący z punktu widzenia inwestorów nastawionych na dochód z dywidend.
Wiele dużych brytyjskich spółek ma długą historię wypłacania dywidend. Z tego powodu sam indeks cenowy FTSE 100 nie pokazuje pełnego obrazu wyniku inwestora, który otrzymuje również dywidendy.
Właśnie dlatego istnieją różne wersje indeksu, w tym FTSE 100 Total Return, który uwzględnia zarówno zmianę wartości indeksu, jak i dochód z dywidend reinwestowanych zgodnie z metodologią indeksu.
To bardzo ważne przy porównywaniu długoterminowych wyników FTSE 100 z innymi inwestycjami.
FTSE 100 Price Return a Total Return
W przypadku zwykłego FTSE 100 inwestor patrzy przede wszystkim na zmianę poziomu indeksu wynikającą ze zmian cen akcji.
Total Return uwzględnia natomiast także dywidendy.
Różnica może być bardzo istotna w długim terminie. Jeżeli spółki regularnie wypłacają dywidendy, ich reinwestowanie może znacząco zwiększać skumulowany wynik inwestycji.
Dlatego zdanie „FTSE 100 przez wiele lat prawie nie rośnie” może być mylące, jeśli odnosi się wyłącznie do poziomu indeksu cenowego i pomija dywidendy.
FTSE 100 a FTSE 250
FTSE 250 obejmuje średniej wielkości spółki znajdujące się poza FTSE 100. Jest więc naturalnym uzupełnieniem głównego brytyjskiego indeksu. FTSE 100 i FTSE 250 razem tworzą FTSE 350.
Różnica pomiędzy nimi jest istotna z punktu widzenia inwestora:
- FTSE 100 – największe, dojrzałe przedsiębiorstwa,
- FTSE 250 – mniejsze i średnie przedsiębiorstwa, często bardziej skoncentrowane na rynku brytyjskim.
FTSE 250 może więc lepiej odzwierciedlać kondycję części krajowej gospodarki Wielkiej Brytanii niż FTSE 100, którego wiele największych spółek uzyskuje znaczną część przychodów poza krajem.
FTSE 100 a FTSE All-Share
Jeszcze szerszym indeksem jest FTSE All-Share, który obejmuje FTSE 100, FTSE 250 oraz FTSE Small Cap. Według LSEG reprezentuje około 98–99% kapitalizacji brytyjskiego rynku akcji.
Jeżeli więc inwestor chce uzyskać możliwie szeroką ekspozycję na brytyjski rynek akcji, sam FTSE 100 nie jest najbardziej kompletnym indeksem. FTSE All-Share daje znacznie szerszy obraz rynku.
FTSE 100 a brytyjska gospodarka
FTSE 100 jest często prezentowany w mediach jako „barometr brytyjskiej giełdy”. Jest to użyteczne uproszczenie, ale nie należy utożsamiać indeksu z kondycją całej gospodarki.
Przykładowo, słaba kondycja brytyjskiej gospodarki nie musi automatycznie oznaczać dużych spadków FTSE 100. Jeżeli jednocześnie dobrze radzą sobie globalne rynki surowców, słabnie funt, a duże brytyjskie korporacje osiągają wysokie przychody za granicą, indeks może zachowywać się relatywnie dobrze.
Właśnie dlatego analiza FTSE 100 powinna uwzględniać nie tylko dane z Wielkiej Brytanii, ale również globalne czynniki gospodarcze i rynkowe.
FTSE 100 a kurs funta
Kurs GBP może mieć interesujący wpływ na FTSE 100.
Wiele dużych przedsiębiorstw należących do indeksu osiąga przychody poza Wielką Brytanią. Jeżeli funt słabnie względem innych walut, zagraniczne przychody po przeliczeniu na funty mogą zwiększać raportowaną wartość przychodów i zysków.
Nie oznacza to jednak prostej zasady, że „słabszy funt zawsze oznacza wzrost FTSE 100”. Na wycenę indeksu wpływa jednocześnie ogromna liczba czynników: wyniki spółek, stopy procentowe, ceny surowców, koniunktura globalna, oczekiwania inwestorów i przepływy kapitału.
Jak inwestować w FTSE 100?
Inwestor nie musi kupować osobno akcji wszystkich 100 spółek. Ekspozycję na indeks można uzyskać między innymi poprzez fundusze ETF oraz inne instrumenty finansowe odwzorowujące jego zachowanie.
To rozwiązanie pozwala jednym instrumentem uzyskać ekspozycję na szeroki koszyk największych brytyjskich spółek.
FTSE 100 jest również bazowym aktywem dla instrumentów pochodnych, takich jak kontrakty futures czy opcje.
FTSE 100 w day tradingu
Dla tradera FTSE 100 jest przede wszystkim instrumentem reprezentującym duży i płynny segment brytyjskiego rynku akcji.
Jego zachowanie może być analizowane podobnie jak innych głównych indeksów: poprzez strukturę rynku, poziomy wsparcia i oporu, wybicia, wolumen, zmienność oraz reakcję na dane makroekonomiczne.
Trzeba jednak pamiętać, że FTSE 100 nie jest niezależnym od reszty świata rynkiem. W trakcie europejskiej sesji jego zachowanie może być powiązane między innymi z kontraktami na indeksy amerykańskie, rynkiem walutowym, cenami ropy i metali oraz publikowanymi danymi makro.
Dla day tradera szczególnie istotne mogą być godziny otwarcia Londynu oraz późniejsze otwarcie rynku amerykańskiego, kiedy na globalnych rynkach często zwiększa się aktywność.
Czy FTSE 100 jest dobrym indeksem do obserwowania?
Moim zdaniem zdecydowanie tak, szczególnie jeżeli chcę mieć szerszy obraz europejskiego rynku.
FTSE 100 jest jednym z głównych indeksów światowych i może dostarczać informacji o zachowaniu dużych europejskich przedsiębiorstw. Jednocześnie jego specyficzna struktura sprawia, że nie należy traktować go jako prostego odpowiednika S&P 500 czy Nasdaq-100.
Jeżeli obserwuję FTSE 100 razem z DAX-em, CAC 40, S&P 500 i Nasdaq-100, otrzymuję znacznie ciekawszy obraz globalnego sentymentu niż wtedy, gdy patrzę wyłącznie na jeden indeks.
FTSE 100 – najważniejsze informacje
- Nazwa: FTSE 100 Index
- Symbol: UKX
- Rynek: Wielka Brytania
- Giełda: London Stock Exchange
- Liczba spółek: 100
- Typ: indeks dużych spółek (Large Caps / blue chips)
- Metoda ważenia: kapitalizacja rynkowa z uwzględnieniem free floatu
- Uruchomienie: 1984 rok
- Administrator: FTSE Russell
- Główny indeks uzupełniający: FTSE 250
FTSE 100 – podsumowanie
FTSE 100 to jeden z najważniejszych indeksów europejskiego rynku akcji. Obejmuje 100 największych kwalifikujących się spółek notowanych na London Stock Exchange i jest ważony kapitalizacją rynkową z uwzględnieniem free floatu. Skład indeksu jest regularnie przeglądany, dzięki czemu odzwierciedla zmiany wielkości przedsiębiorstw na brytyjskim rynku.
FTSE 100 jest jednak czymś więcej niż prostym wskaźnikiem kondycji brytyjskiej gospodarki. Wiele przedsiębiorstw wchodzących w jego skład działa globalnie, dlatego na indeks wpływają również ceny surowców, kurs funta, sytuacja gospodarcza na świecie, stopy procentowe oraz globalny apetyt inwestorów na ryzyko.
Dla inwestora ważne jest również rozróżnienie pomiędzy indeksem cenowym a FTSE 100 Total Return, który uwzględnia dochód z dywidend. W przypadku długoterminowej oceny inwestycji różnica między tymi dwoma sposobami pomiaru wyniku może być bardzo istotna.
W skrócie: FTSE 100 to indeks 100 największych spółek brytyjskiego rynku akcji. Jest jednym z najważniejszych benchmarków dla inwestorów zainteresowanych Wielką Brytanią, ale ze względu na globalny charakter jego największych przedsiębiorstw powinien być traktowany również jako ważny element szerszego obrazu światowych rynków finansowych.
