DAX to najważniejszy indeks niemieckiego rynku akcji i jeden z najważniejszych indeksów giełdowych w Europie.
Nazwa pochodzi od określenia Deutscher Aktienindex, czyli „niemiecki indeks akcji”.
Podstawowy DAX obejmuje 40 największych i najbardziej płynnych spółek notowanych na regulowanym rynku giełdy we Frankfurcie, spełniających określone kryteria kwalifikacji.
Symbol indeksu to:
DAX
DAX jest jednym z najważniejszych benchmarków wykorzystywanych do oceny kondycji niemieckiego rynku akcji.
Historia DAX
DAX został uruchomiony 1 lipca 1988 roku.
Jego wartość bazową ustalono na poziomie:
1000 punktów.
Indeks został stworzony jako reprezentatywny wskaźnik największych niemieckich przedsiębiorstw notowanych na giełdzie.
Przez lata jego konstrukcja ulegała zmianom. Jedną z najważniejszych zmian było zwiększenie liczby spółek z:
30 → 40
we wrześniu 2021 roku.
Dzięki temu DAX stał się szerszym benchmarkiem niemieckiego rynku dużych przedsiębiorstw.
Ile spółek obejmuje DAX?
Obecnie podstawowy DAX obejmuje:
40 spółek.
Nie oznacza to jednak, że jest to po prostu 40 największych firm w Niemczech.
Przy tworzeniu rankingu bierze się pod uwagę między innymi:
- kapitalizację akcji znajdujących się w wolnym obrocie,
- płynność,
- spełnianie określonych wymogów dotyczących notowania,
- przestrzeganie zasad ładu korporacyjnego.
O składzie indeksu decyduje STOXX, należący do grupy Deutsche Börse.
Jak obliczany jest DAX?
DAX jest indeksem ważonym kapitalizacją rynkową w wolnym obrocie (free float).
Oznacza to, że większe spółki mają większy wpływ na wartość indeksu.
Jeżeli kapitalizacja spółki rośnie, jej udział w indeksie może się zwiększyć.
Jeżeli spada, jej wpływ na DAX może się zmniejszyć.
Nie każda spółka ma więc taki sam udział w indeksie.
Istnieją również ograniczenia maksymalnej wagi pojedynczego składnika, dzięki którym jedna spółka nie może zdominować całego indeksu.
DAX a dywidendy – ważna różnica
DAX ma jedną bardzo ważną cechę, o której często zapominają początkujący inwestorzy.
W swojej najbardziej znanej wersji DAX jest indeksem Total Return.
Oznacza to, że przy obliczaniu jego wartości uwzględnia się również dywidendy i ich reinwestowanie.
Dlatego porównywanie DAX bezpośrednio z indeksem cenowym, takim jak klasyczny Dow Jones czy wiele wersji indeksów amerykańskich, może prowadzić do błędnych wniosków.
Istnieje również wersja DAX określana jako DAX Price, która nie uwzględnia dywidend.
To rozróżnienie jest bardzo ważne przy analizie długoterminowych stóp zwrotu.
DAX a spółki niemieckie
W skład DAX wchodzą jedne z najbardziej znanych przedsiębiorstw związanych z niemiecką gospodarką.
Wśród jego składników można znaleźć firmy z sektorów takich jak:
- motoryzacja,
- przemysł,
- chemia,
- farmacja,
- technologie,
- finanse,
- ubezpieczenia,
- energetyka,
- dobra konsumpcyjne.
Do najbardziej rozpoznawalnych przedsiębiorstw związanych z indeksem należą między innymi:
SAP, Siemens, Allianz, Deutsche Telekom, Mercedes-Benz Group, BMW, Volkswagen, BASF oraz Airbus.
Skład indeksu zmienia się jednak w czasie, dlatego konkretna lista spółek nie jest stała.
DAX a niemiecka gospodarka
DAX jest często traktowany jako barometr niemieckiej gospodarki.
Trzeba jednak uważać z takim uproszczeniem.
Największe niemieckie przedsiębiorstwa są bardzo mocno zorientowane na eksport i prowadzą działalność na całym świecie.
Oznacza to, że ich wyniki zależą nie tylko od sytuacji w Niemczech, ale również od:
- Chin,
- USA,
- innych krajów Europy,
- globalnego handlu,
- cen energii,
- kursów walut,
- globalnego cyklu gospodarczego.
Dlatego:
DAX ≠ niemiecka gospodarka.
Jest raczej wskaźnikiem kondycji dużych przedsiębiorstw związanych z niemieckim rynkiem kapitałowym.
DAX a eksport
Eksport jest jednym z najważniejszych elementów niemieckiej gospodarki.
Dotyczy to szczególnie przedsiębiorstw z branż:
- motoryzacyjnej,
- przemysłowej,
- chemicznej,
- technologicznej.
Dlatego DAX może być wrażliwy na globalny handel.
Jeżeli światowa gospodarka przyspiesza, popyt na niemieckie produkty może rosnąć.
Jeżeli natomiast pojawia się:
globalne spowolnienie → spadek popytu → presja na eksport → potencjalna presja na wyniki niemieckich przedsiębiorstw.
Nie jest to jednak automatyczna zależność.
DAX a Chiny
Jednym z ważnych czynników dla niemieckich spółek są Chiny.
Niemiecki przemysł, a szczególnie motoryzacja, jest mocno związany z chińskim rynkiem.
Dlatego inwestorzy obserwują między innymi:
- sprzedaż samochodów w Chinach,
- chiński przemysł,
- inwestycje,
- konsumpcję,
- konkurencję ze strony chińskich producentów.
Problemy niemieckich producentów samochodów w Chinach mogą wpływać na wyniki dużych spółek, a tym samym na zachowanie DAX.
DAX a ceny energii
Niemiecki przemysł jest również wrażliwy na ceny energii.
Dotyczy to szczególnie przedsiębiorstw:
- chemicznych,
- przemysłowych,
- produkcyjnych.
Wzrost kosztów energii może zwiększać koszty produkcji i obniżać marże.
W uproszczeniu:
ceny energii ↑ → koszty produkcji ↑ → presja na marże → potencjalna presja na wyniki spółek.
Z tego powodu ceny gazu i energii elektrycznej mogą być istotnym elementem analizy niemieckiego rynku akcji.
DAX a euro
Ponieważ wiele spółek z DAX osiąga przychody poza strefą euro, kurs wspólnej waluty ma znaczenie dla ich wyników.
Słabsze euro może poprawiać konkurencyjność niemieckich eksporterów.
Przykładowo, jeżeli niemiecki producent sprzedaje produkt w dolarach, osłabienie euro względem dolara może zwiększyć wartość przychodów po przeliczeniu na euro.
Z drugiej strony silniejsze euro może działać w przeciwnym kierunku.
Wpływ kursu walutowego zależy jednak od konkretnej firmy oraz jej zabezpieczeń walutowych.
DAX a stopy procentowe
DAX reaguje również na oczekiwania dotyczące polityki Europejskiego Banku Centralnego.
Wyższe stopy procentowe mogą:
- zwiększać koszt finansowania,
- ograniczać inwestycje,
- zmniejszać popyt,
- wpływać na wyceny akcji.
Niższe stopy mogą działać w przeciwnym kierunku.
W praktyce rynek reaguje przede wszystkim na oczekiwania.
Jeżeli inwestorzy spodziewają się obniżek stóp i bank centralny rzeczywiście je przeprowadzi, reakcja może być niewielka, ponieważ informacja została wcześniej uwzględniona w cenach.
Jeżeli natomiast decyzja jest zaskoczeniem, reakcja może być znacznie większa.
DAX a gospodarka europejska
DAX jest również wrażliwy na sytuację całej strefy euro.
Niemcy są największą gospodarką strefy euro, a wiele niemieckich przedsiębiorstw prowadzi działalność w innych krajach europejskich.
Dlatego znaczenie mają między innymi:
W efekcie DAX jest nie tylko indeksem Niemiec, ale również ważnym wskaźnikiem kondycji europejskiego sektora przemysłowego.
DAX a przemysł
Jedną z najbardziej charakterystycznych cech niemieckiego rynku jest duże znaczenie przemysłu.
W DAX znajdują się przedsiębiorstwa związane między innymi z:
- produkcją samochodów,
- maszynami,
- automatyką,
- chemią,
- infrastrukturą,
- technologią przemysłową.
Dlatego DAX może być szczególnie interesujący dla inwestora analizującego globalny cykl przemysłowy.
DAX a motoryzacja
Motoryzacja jest jednym z najbardziej charakterystycznych sektorów niemieckiej gospodarki.
Wokół tego sektora działa ogromny łańcuch dostawców, producentów części i usług.
W skład DAX wchodzą lub wchodziły między innymi:
- Volkswagen,
- Mercedes-Benz Group,
- BMW.
Dlatego zmiany w światowej motoryzacji mogą mieć znaczenie dla niemieckiego indeksu.
Szczególnie ważne są:
- elektromobilność,
- konkurencja z Chin,
- ceny energii,
- ceny surowców,
- popyt konsumentów,
- globalna sprzedaż samochodów.
DAX a SAP
Jedną z najważniejszych spółek niemieckiego rynku jest SAP, największy europejski producent oprogramowania biznesowego.
Jego duża kapitalizacja sprawia, że ma istotny wpływ na DAX.
To pokazuje również, jak bardzo zmienia się struktura niemieckiej gospodarki.
DAX nie jest już wyłącznie indeksem tradycyjnych przedsiębiorstw przemysłowych.
W jego składzie znajdują się również duże firmy technologiczne.
DAX a CAC 40
DAX i CAC 40 to dwa najważniejsze indeksy giełdowe kontynentalnej Europy.
DAX → Niemcy
CAC 40 → Francja
Oba obejmują duże przedsiębiorstwa i są ważnymi benchmarkami swoich rynków.
Różnią się jednak charakterem.
DAX jest mocno związany z:
- przemysłem,
- eksportem,
- motoryzacją,
- technologią przemysłową.
CAC 40 ma natomiast szczególnie dużą ekspozycję na:
- dobra luksusowe,
- konsumpcję,
- energetykę,
- globalne marki francuskie.
DAX a EURO STOXX 50
EURO STOXX 50 obejmuje 50 największych spółek ze strefy euro.
DAX koncentruje się na:
Niemczech.
EURO STOXX 50 obejmuje natomiast przedsiębiorstwa z wielu krajów strefy euro.
Część spółek z DAX może znajdować się jednocześnie w EURO STOXX 50.
Dlatego oba indeksy mogą zachowywać się podobnie, ale nie są zamiennymi benchmarkami.
DAX a S&P 500
DAX można również porównać z amerykańskim S&P 500.
DAX → 40 dużych spółek z Niemiec
S&P 500 → około 500 dużych spółek z USA
S&P 500 jest znacznie szerszy pod względem liczby składników.
DAX jest natomiast bardziej skoncentrowany i ma większą ekspozycję na niemiecki przemysł i eksport.
Warto również pamiętać, że DAX jest indeksem Total Return w swojej podstawowej wersji, co utrudnia bezpośrednie porównywanie jego historycznych stóp zwrotu z czysto cenowymi indeksami bez odpowiedniego dopasowania.
DAX a risk-on i risk-off
DAX jest jednym z indeksów, które inwestorzy często obserwują podczas analizy globalnego apetytu na ryzyko.
W środowisku risk-on inwestorzy mogą zwiększać ekspozycję na akcje europejskie.
W środowisku risk-off mogą ograniczać ryzykowne aktywa.
DAX jest szczególnie interesujący, ponieważ duża część jego składników jest silnie związana z globalnym cyklem przemysłowym.
Nie należy jednak traktować DAX jako samodzielnego wskaźnika risk-on/risk-off.
DAX a koniunktura przemysłowa
DAX może być szczególnie wrażliwy na dane dotyczące przemysłu.
W analizie niemieckiego rynku warto więc obserwować między innymi:
- PMI dla przemysłu,
- produkcję przemysłową,
- zamówienia przemysłowe,
- eksport,
- ceny energii,
- dane dotyczące Chin,
- kurs EUR/USD.
Jeżeli dane przemysłowe poprawiają się, może to wspierać oczekiwania dotyczące wyników niemieckich przedsiębiorstw.
DAX jako benchmark
DAX jest naturalnym benchmarkiem dla portfela dużych niemieckich spółek.
Jeżeli mój portfel wzrósł o:
10%
a DAX o:
15%,
to osiągnąłem wynik gorszy od niemieckiego rynku large caps.
Jeżeli natomiast mój portfel wzrósł o:
20%
przy wzroście DAX o:
15%,
osiągnąłem wynik lepszy od benchmarku.
Trzeba jednak pamiętać o dywidendach.
Ponieważ klasyczny DAX jest indeksem Total Return, porównanie powinno uwzględniać również sposób obliczania stopy zwrotu mojego portfela.
DAX a inwestowanie
Samego indeksu DAX nie kupuję tak jak pojedynczej akcji.
Mogę natomiast uzyskać ekspozycję na jego zachowanie poprzez:
Jednym z najbardziej znanych instrumentów pochodnych jest DAX Futures.
Przy wyborze instrumentu trzeba zwrócić uwagę między innymi na:
- dźwignię,
- wielkość kontraktu,
- depozyt zabezpieczający,
- spread,
- godziny handlu,
- koszty,
- ryzyko walutowe.
Dla day tradera szczególnie ważne są płynność i zmienność instrumentu.
DAX a day trading
DAX jest jednym z popularnych indeksów wśród traderów krótkoterminowych.
Powodem jest między innymi:
- wysoka płynność,
- duża liczba uczestników rynku,
- wyraźne ruchy podczas europejskiej sesji,
- publikacja ważnych danych makroekonomicznych,
- aktywność dużych instytucji.
Dla day tradera istotne mogą być szczególnie godziny otwarcia europejskich rynków oraz publikacje danych z Niemiec, strefy euro i USA.
Duża zmienność oznacza jednak również większe ryzyko.
DAX – najczęstszy błąd
Jednym z najczęstszych błędów jest traktowanie DAX jako prostego indeksu:
„40 największych niemieckich firm”.
To uproszczenie.
Oprócz wielkości znaczenie mają między innymi:
- free float,
- płynność,
- kryteria kwalifikacji,
- zasady indeksu.
Drugim ważnym błędem jest ignorowanie faktu, że podstawowy DAX jest indeksem Total Return.
Dlatego jego długoterminowych wyników nie powinno się bezpośrednio porównywać z indeksem cenowym bez uwzględnienia różnicy w metodologii.
DAX – podsumowanie
DAX to najważniejszy indeks niemieckiego rynku akcji, obejmujący 40 dużych i płynnych spółek.
Jego najważniejsze cechy to:
- 40 składników,
- duże niemieckie przedsiębiorstwa,
- ważenie kapitalizacją w wolnym obrocie,
- silna ekspozycja na przemysł i eksport,
- duże znaczenie motoryzacji,
- wrażliwość na gospodarkę Chin i Europy,
- wpływ kursu euro,
- w podstawowej wersji charakter Total Return.
Najważniejsze do zapamiętania:
DAX = 40 dużych niemieckich spółek + ważenie kapitalizacją + silna ekspozycja na przemysł i eksport.
Warto również pamiętać, że DAX nie jest dokładnym miernikiem niemieckiej gospodarki. Wiele spółek wchodzących w jego skład działa globalnie, dlatego indeks reaguje również na sytuację gospodarczą w USA, Chinach i innych częściach świata.
