Nowa era autonomicznej gospodarki cyfrowej
Przez dekady internet ewoluował od prostego narzędzia komunikacji do globalnej platformy handlowej. Teraz stoimy u progu kolejnej rewolucji – ery, w której sztuczna inteligencja nie tylko analizuje i rekomenduje, ale faktycznie działa w globalnej gospodarce. Kluczem do tej transformacji okazuje się być połączenie trzech elementów: agentów AI, Internetu i technologii blockchain.
Problem, który czekał na rozwiązanie
Agenci AI od dawna potrafią analizować rynki, generować raporty i udzielać porad. Jednak zawsze natrafiały na fundamentalną barierę: nie mogły samodzielnie przeprowadzać transakcji finansowych. Wyobraź sobie asystenta, który wie dokładnie, co powinieneś kupić i kiedy, ale musi czekać, aż ty fizycznie wyjmiesz kartę kredytową i wprowadzisz wszystkie dane.
Tradycyjny system finansowy nie został zaprojektowany z myślą o autonomicznych agentach. Banki wymagają dokumentów tożsamości, agenci AI nie mogą otworzyć rachunku bankowego, a procesy autoryzacji płatności zakładają obecność człowieka. To właśnie była ta „brakująca infrastruktura”, o której mówił Brian Armstrong, CEO Coinbase.
Kryptowaluty jako naturalna waluta dla maszyn
Okazuje się, że blockchain i kryptowaluty idealnie pasują do potrzeb agentów AI:
Brak barier wejścia – Agent AI może utworzyć portfel w sekundę, bez dokumentów, bez biurokracji, bez konieczności udowadniania tożsamości w tradycyjnym sensie.
Programowalność – Inteligentne kontrakty pozwalają na automatyzację złożonych transakcji, które wykonują się dokładnie według zdefiniowanych warunków, bez potrzeby pośredników.
Globalny zasięg – Agent działający z Polski może równie łatwo kooperować z systemem w Japonii, Brazylii czy Nigerii. Nie ma granic, stref czasowych ani dni wolnych od pracy.
Prędkość kodu – Transakcje wykonują się z szybkością działania programu, a nie z prędkością ludzkich procesów decyzyjnych i administracyjnych.
Stabilność dzięki stablecoinom – USDC i inne stablecoiny eliminują zmienność kryptowalut, oferując stabilność dolara z elastycznością blockchainu.
Coinbase buduje most między światami
W październiku 2024 roku Coinbase uruchomił AgentKit – framework, który po raz pierwszy dał agentom AI pełny dostęp do operacji blockchainowych. To nie była tylko kolejna biblioteka programistyczna. To było uznanie, że przyszłość finansów wymaga infrastruktury zaprojektowanej z myślą o autonomicznych maszynach.
AgentKit pozwala agentom AI na:
- Tworzenie własnych portfeli kryptowalutowych
- Wykonywanie transferów i swapów tokenów
- Interakcję z inteligentnymi kontraktami
- Stakowanie i zarządzanie aktywami
- Rejestrowanie własnych tożsamości w sieci Base
Narzędzie jest kompatybilne z najpopularniejszymi modelami językowymi – od OpenAI GPT, przez Anthropic Claude, po Llama. To oznacza, że developer może wybrać najlepszy model dla swojego przypadku użycia, nie martwiąc się o kompatybilność z infrastrukturą płatniczą.
Kolejnym krokiem było wprowadzenie „Based Agent” – szablonu pozwalającego stworzyć funkcjonalnego agenta AI z portfelem kryptowalutowym w mniej niż trzy minuty. To demokratyzacja dostępu do technologii, która jeszcze rok temu wymagała zaawansowanej wiedzy technicznej.
Protokół x402: Internet płatności dla AI
W 2025 roku Coinbase, we współpracy z Cloudflare, ogłosił protokół x402 – być może najbardziej innowacyjny element tej układanki. Nazwa nie jest przypadkowa. Nawiązuje do statusu HTTP 402 „Payment Required”, który został zdefiniowany w latach 90., ale nigdy nie znalazł praktycznego zastosowania, ponieważ internet nie posiadał natywnego systemu płatności.
Teraz, dzięki kryptowalutom i stablecoinom, x402 staje się rzeczywistością.
Protokół działa prosto: gdy agent AI próbuje uzyskać dostęp do płatnego API, serwer odpowiada kodem 402 z instrukcjami płatności. Agent automatycznie autoryzuje transakcję w USDC, a po potwierdzeniu płatności otrzymuje dostęp do zasobu. Wszystko dzieje się w ułamkach sekundy, bez ludzkiej interwencji.
To otwiera drzwi do ekonomii pay-per-use w wykonaniu maszynowym. Agent może:
- Płacić za zasoby obliczeniowe GPU dokładnie za czas, którego używa
- Kupować dostęp do danych za pojedyncze zapytanie
- Dawać napiwki twórcom treści
- Zamawiać usługi od innych agentów
Payments MCP: Finansowa autonomia dla AI
Najnowszym krokiem jest Payments MCP (Model Context Protocol), uruchomiony w październiku 2025. To pierwszy system, który pozwala popularnym modelom językowym jak Claude, Gemini czy Codex na natywne połączenie z ekonomią kryptowalutową.
Kluczowe innowacje Payments MCP:
- Tworzenie portfela za pomocą samego emaila – żadnych kluczy API, żadnej skomplikowanej konfiguracji
- Wbudowany onramp – możliwość natychmiastowej konwersji walut fiat na kryptowaluty
- Limity wydatków – konfigurowalne zabezpieczenia przed nadmiernym wydatkowaniem
- Lokalne działanie – system działa na komputerze użytkownika, zapewniając szybkość i bezpieczeństwo
- Integracja z x402 Bazaar Explorer – marketplace usług, za które agenci mogą płacić
Ważne jest, że agent ma dedykowane środki, które użytkownik mu wyraźnie przydziela – nie ma dostępu do głównego portfela. To niemożliwe, aby agent narobił rachunków, za które odpowiedzialny byłby użytkownik, jak w przypadku karty kredytowej.
Sieć Base: Infrastruktura dla agentic commerce
Wszystkie te narzędzia działają głównie na sieci Base – Layer 2 zbudowanym na Ethereum przez Coinbase. To nieprzypadkowy wybór. Base oferuje:
- Niskie koszty transakcji – po aktualizacji Ethereum Dencun, opłaty spadły poniżej 1 centa
- Prędkość Ethereum – finalizacja transakcji w sekundach, nie minutach
- Bezpieczeństwo Ethereum – korzystanie z bezpieczeństwa najbardziej zdecentralizowanej sieci smart kontraktów
- Brak własnego tokenu – co eliminuje spekulacyjny element i skupia się na użyteczności
- Rosnący ekosystem – ponad 5 miliardów dolarów w Total Value Locked (TVL)
Dla agentów AI oznacza to środowisko, gdzie mogą działać tanio, szybko i bezpiecznie. W ekosystemie Base agent może wykonać tysiące mikro transakcji, nie martwiąc się o koszty.
Praktyczne zastosowania już dziś
To nie są futurystyczne scenariusze. Agenci AI już dziś wykorzystują te narzędzia:
Automatyczne transakcje handlowe – Agenci monitorują rynki kryptowalutowe i wykonują transakcje w czasie rzeczywistym, reagując na warunki rynkowe szybciej niż jakikolwiek człowiek.
Zarządzanie płynnością – W ekosystemach DeFi agenci automatycznie rebalansują portfele, przenoszą środki między poolami płynności dla maksymalizacji zysku.
Mikro usługi i mikropłatności – Agent płaci za dokładnie tyle mocy obliczeniowej, ile potrzebuje, sekundę po sekundzie. Podobnie z danymi, API czy treściami cyfrowymi.
Autonomiczne napiwki i wynagrodzenia – Luna, agent AI działający na platformie X, autonomicznie daje napiwki użytkownikom, pogłębiając zaangażowanie w interakcje społecznościowe.
Pay-per-use APIs – Zamiast miesięcznych subskrypcji, agenci płacą za każde wywołanie API dokładnie według użycia.
Wizja: 80% transakcji blockchain obsługiwanych przez AI
Brian Armstrong, CEO Coinbase, przewidział śmiałą wizję: w ciągu 12 miesięcy AI będzie obsługiwać 80% transakcji blockchain. To nie jest arbitralna liczba – to rozpoznanie fundamentalnego przesunięcia.
Kiedy usuwa się tarcie z procesu transakcyjnego, wolumen naturalnie eksploduje. Agenci mogą wykonywać tysiące transakcji dziennie – coś, co dla człowieka byłoby niemożliwe lub nieopłacalne. Kiedy koszt transakcji spada do ułamka centa, stają się wykonalne modele biznesowe, które wcześniej nie miały sensu ekonomicznego.
Wyobraź sobie:
- Agenta, który zarządza Twoim portfelem inwestycyjnym, rebalansując go co godzinę na podstawie warunków rynkowych
- System, który automatycznie płaci za każdy artykuł, który czytasz, zamiast wymagać miesięcznej subskrypcji
- Asystenta, który negocjuje ceny usług w Twoim imieniu z innymi agentami
- Flotylle agentów zarządzających łańcuchami dostaw w czasie rzeczywistym
Wyzwania i pytania bez odpowiedzi
Ta rewolucja nie jest pozbawiona wyzwań i fundamentalnych pytań:
Odpowiedzialność prawna – Kto jest odpowiedzialny, gdy agent AI wykona błędną transakcję? Twórca algorytmu? Użytkownik, który go uruchomił? Sama platforma?
Compliance i regulacje – KYC/AML (Know Your Customer / Anti-Money Laundering) zostały zaprojektowane z myślą o ludziach. Jak powinny wyglądać dla maszyn? Coinbase jako firma z USA zobowiązała się do współpracy z regulatorami, ale wiele pozostaje do wypracowania.
Bezpieczeństwo – Jeśli agent zostanie zhakowany lub „oszukany” przez złośliwy prompt, kto ponosi straty? Jakie zabezpieczenia są wystarczające?
Etyka i bias – Agenci AI mogą powielać i wzmacniać uprzedzenia zawarte w danych treningowych. W kontekście finansów może to prowadzić do dyskryminacji ekonomicznej.
Podatki i rozliczenia – Gdy agent AI wykonuje setki lub tysiące transakcji dziennie, kto i jak powinien je raportować do urzędów skarbowych? Czy każda mikro transakcja to osobne zdarzenie podatkowe? Jak traktować zyski kapitałowe z automatycznych swapów tokenów? Systemy podatkowe na całym świecie nie są przygotowane na świat, gdzie maszyny są autonomicznymi uczestnikami gospodarki, a księgowość transakcji może szybko stać się koszmarem administracyjnym zarówno dla użytkowników, jak i regulatorów.
Interoperacyjność – Czy x402 stanie się powszechnie adoptowanym standardem, czy powstanie fragmentacja z wieloma konkurującymi protokołami?
Wpływ na rynki – Tysiące agentów wykonujących transakcje z prędkością milisekund może wprowadzić nową dynamikę do rynków, podobną do high-frequency trading w tradycyjnych finansach.
Szerszy kontekst: Zmiana paradygmatu gospodarczego
To, co obserwujemy, to coś więcej niż tylko nowe narzędzia technologiczne. To fundamentalna zmiana w tym, jak funkcjonuje gospodarka cyfrowa.
Przez większość historii internetu handel elektroniczny wymagał ciągłej obecności człowieka przy każdym kroku transakcji. Człowiek wyszukiwał produkty, człowiek klikał „kup teraz”, człowiek wprowadzał dane karty. Internet był jedynie narzędziem ułatwiającym handel, ale sam nie był autonomicznym uczestnikiem gospodarki.
Teraz przechodzimy do ery agentic commerce – handlu prowadzonego przez autonomicznych agentów działających zgodnie z intencjami ludzi, ale bez ich ciągłej interwencji. To przesunięcie od ręcznych, opartych na wyszukiwaniu transakcji do autonomicznych, sterowanych intencją doświadczeń transakcyjnych.
W tej nowej rzeczywistości:
- Transakcje nie wymagają ludzkiej uwagi, tylko ludzkiej intencji
- Ceny są negocjowane w czasie rzeczywistym między agentami
- Usługi są nabywane i rozliczane z częstotliwością niedostępną dla ludzi
- Granice między konsumentem, producentem i dystrybutorem stają się płynne
Co to oznacza dla biznesu i inwestorów?
Dla przedsiębiorstw, szczególnie tych działających w przestrzeni cyfrowej, implikacje są głębokie:
Nowe modele monetyzacji – Pay-per-use, mikrotransakcje i dynamiczne wyceny stają się praktyczne i opłacalne.
Automatyzacja procesów – Transakcje B2B mogą być w pełni zautomatyzowane, od negocjacji po rozliczenie.
Globalna dostępność – Małe firmy mogą równie łatwo obsługiwać klientów (agentów) globalnych jak lokalne.
Nowe kanały dystrybucji – Agenci AI stają się nowym rodzajem „konsumenta”, wymagającego API-first approaches.
Dla inwestorów, firmy budujące tę infrastrukturę – jak Coinbase – znajdują się w epicentrum potencjalnie masywnego przesunięcia. To pozycja podobna do dostawców infrastruktury internetowej w latach 90. Jednak, jak zawsze w technologii, pionierzy nie zawsze stają się długoterminowymi zwycięzcami. Wykonanie, adaptacja i środowisko regulacyjne będą kluczowe.
Przyszłość, która nadchodzi szybciej niż myślimy
Jesse Pollak, twórca Base, ogłosił we wrześniu 2025, że sieć rozważa wprowadzenie własnego natywnego tokenu. To sygnał, że nawet najbardziej pragmatyczne projekty widzą wartość w głębszej tokenizacji swoich ekosystemów. Token mógłby służyć jako governance mechanism, incentive structure dla validatorów, lub sposób na dystrybucję wartości do wczesnych adopters.
Tymczasem ekosystem wokół Base eksploduje. Projekty DeFi, NFT, gaming i social media budują na tej infrastrukturze, przyciągnięte niskimi kosztami, silnym wsparciem Coinbase i rosnącą społecznością developerów. Każdy z tych projektów to potencjalny punkt integracji dla agentów AI.
Konkluzja: Brakujące ogniwo znalezione
Przez lata mieliśmy trzy potężne technologie, które ewoluowały niezależnie: sztuczną inteligencję, która stawała się coraz bardziej zdolna; kryptowaluty, które oferowały nowy paradygmat finansowy; oraz infrastrukturę internetową, która stawała się coraz bardziej wszechobecna.
Brakowało ogniwa, które połączyłoby te elementy w spójną całość. Coinbase, poprzez AgentKit, protokół x402, Payments MCP i sieć Base, buduje właśnie to ogniwo.
Nie jest to już pytanie „czy” agenci AI staną się autonomicznymi uczestnikami gospodarki, ale „kiedy” i „jak szybko”. Infrastruktura jest gotowa. Technologia działa. Pierwsi pionierzy eksperymentują.
Obserwujemy narodziny nowego rodzaju gospodarki – nie gospodarki dla ludzi, ale gospodarki współdzielonej między ludźmi a maszynami, gdzie obie strony handlują, tworzą wartość i współpracują w sposób, który jeszcze dekadę temu wydawał się science fiction.
Brakujące ogniwo zostało znalezione. Teraz zaczyna się prawdziwa rewolucja.
Artykuł napisany w październiku 2025 na podstawie publicznie dostępnych informacji o produktach i inicjatywach Coinbase, w tym AgentKit, Based Agent, protokołu x402, Payments MCP oraz sieci Base.
Prezes
Inwestor od 2011 roku | Kryptowaluty, akcje, metale szlachetne, analiza techniczna
